Martin van Rooij

Marktwerking: ik heb er de buik van vol. Iedereen kent de voorbeelden van hoe en waar het misging. Een aantal jaren terug stak Nuon een fortuin in voetbalclub Vitesse, ter vergroting van de naamsbekendheid. Dit geld, opgebracht door afnemers van energie, smolt vervolgens weg als een softijsje in de verzengende zomerhitte.
 

Maar nee, marktwerking moest en was goed voor ons. Het zou leiden tot keuzevrijheid en dus tot lagere prijzen. Helaas wordt die belofte maar zelden waargemaakt. Door de keuzevrijheid moeten bedrijven zich als merk onderscheiden en stevig investeren in naamsbekendheid. Als gevolg daarvan zijn de marketingbudgetten fors opgeschroefd. Waar komt dat geld vandaan? Juist ja: van u en mij, afnemers van gas en elektriciteit. Bij aanbieders van mobiele telefonie hetzelfde verhaal. Al die pakketten en bundels die zich niet of lastig laten vergelijken. Ben ik nou de enige die door de bomen het bos niet meer ziet en zich geregeld achteraf afvraagt of hij wel de juiste keuze heeft gemaakt? Marktwerking, het medicijn voor lage prijzen, leidt tot een nieuwe ziekte: keuzestress. Marktwerking is als de vele veranderingen in het basisonderwijs de afgelopen jaren: het moest en zou, maar we zijn er weinig mee opgeschoten.
 

Toch wil ik een lans breken voor marktwerking – of liever ondernemersgeest – in het primair onderwijs. Basisschooldirecteuren zouden vaker lef moeten tonen en durven investeren. Zeker in grote steden moeten scholen vaak hard werken om boven de opheffingsnorm te blijven. De concurrentie is immers groot. Met alleen goed onderwijs leveren red je het niet. Je moet als school ook laten zien dat je het goed doet. Aan de weg timmeren. Van je laten horen.
Toch hoor ik vaak dat scholen geen geld voor PR hebben. Raar, want een eenvoudig rekensommetje leert dat investeren in communicatie loont. Een kind in het primair onderwijs levert de school op jaarbasis ongeveer € 4.500 op. Een kind dat instroomt in groep 1 en acht jaar blijft, is in feite goud waard. Natuurlijk: dat jaarlijkse bedrag is bedoeld om salarissen te kunnen betalen, het gebouw te verwarmen en de schoonmaak te bekostigen. Maar stel nou dat je een klas hebt van 29 kinderen en dankzij een sprankelende schoolgids komt er één kind in groep 1 bij. Dan heb je die uitgave als snel terugverdiend. Ik ken een basisschooldirecteur die op deze manier al diverse scholen voor opheffing heeft behoed en van nieuwe elan heeft voorzien. Dus neem ze eens serieus in overweging: die nieuwe lik verf, een sprankelende kalender, een sympathieke website. Ook in het onderwijs geldt: de kosten gaan voor de baten uit.

reacties