Taal
Verhogen spellingbewustzijn door auditieve aanpak
Dolf Janson, senior onderwijsadviseur bij APS, is er heilig van overtuigd dat het spellingonderwijs op de Nederlandse basisscholen veel effectiever kan. Het overschrijven van woorden leidt volgens hem niet tot een hoger spellingbewustzijn. Door een woord op het bord te tonen, verklapt de leerkracht in feite het probleem, is zijn overtuiging. Maar hoe moet het dan wel? Janneke van den Berg, taalcoördinator en juf van de middenbouw op obs De Wizzert in Zeeland (NB) ging samen met haar collega Heleen van der Nat en met de rest van het team met de aanpak van Janson aan de slag. Ze stelden een ‘eigen’ methode samen.
‘Voorlezen heeft geen effect op woordenschat’
Driejarige peuters hebben nauwelijks baat bij voorlezen, liedjes zingen en puzzelen. Althans, niet wat het vergroten van de woordenschat betreft. En ook het samen praten over vriendjes, televisie of hobby’s heeft hier nauwelijks invloed op. Dat blijkt uit het onderzoek dat dit jaar is gedaan naar de effecten van Spraakmakend, het driejarige grootschalige voorschoolse programma in Oost-Groningen.
Lezen = Weten
Veel leerlingen hebben moeite om grip te krijgen op informatieve teksten, wat niet alleen binnen begrijpend lezen, maar ook bij bijvoorbeeld biologie, geschiedenis en aardrijkskunde problemen kan opleveren. Bazalt en HCO ontwikkelden een aanpak om begrijpend lezen toe te passen bij de zaakvakken: Lezen = Weten.
Horizontaal lezen: van organisatie naar opbrengst
‘Elke klas zit barstensvol talent, want ieder kind heeft talent. Dit talent vormt het meest kostbare kapitaal binnen onze samenleving. Presteren gaat om het benutten van dit talent. Door systematisch en doelgericht te werken aan het maximaliseren van prestaties kan het primair onderwijs voor elke leerling een optimale basis leggen voor het vervolgonderwijs, de arbeidsmarkt en een kans op een goede kwaliteit van leven.’
‘Hé juf, ik snap nu wat er staat als ik lees. Eerst wist ik nooit waar het verhaaltje over ging.'
Sinds ruim twee jaar werkt Hélène Dieteren als remedial teacher op een school voor speciaal basisonderwijs De Brigantijn in Someren (NB). Een van haar taken is om bij alle kinderen minimaal twee keer per jaar de leestoetsen af te nemen. Daarbij viel het haar op dat er bij sommige (dyslectische) kinderen ondanks alle pogingen weinig tot geen vooruitgang te zien was bij het lezen.
Strategisch Lezen en Spellen: het Kinderbrein als uitgangspunt
We weten allemaal dat kinderen zich in hun eigen tempo ontwikkelen. En toch: om te slagen, moeten kinderen zich maar al te vaak schikken naar het stramien van de school. Uitgeverij Gelling Publishing en Training uit Rotterdam ontwikkelde samen met Jacques Hoek en een team van specialisten een nieuwe leesmethode: Strategisch Lezen en Spellen.
Column: Daar kom je nu mee!
Klantvriendelijk: rekening houdend met, inspelend op de wensen van de klant zelfreflectie: het nadenken over het eigen doen en laten
Beter Nederlands in het onderwijs. Overwin die schaamte
Camara’s, slaris, leerarenopleiding en treinabbonnement. Of fouten als ‘nieuwe maatregelen ondernemen’ en ‘geld uitbesteden aan...’. Op veel scholen schort er nog heel wat aan het taalniveau van allochtone én autochtone onderwijsmedewerkers. Het wordt tijd dat deze scholen hun schaamte overwinnen en spijkers met koppen slaan.
Leer beter spellen met WinSpelling
WinSpelling is een volledig aanpasbaar programma om de leerlingen uit de klas op hun eigen tempo te laten oefenen op spelling. Het draait in elke netwerkomgeving.
Lijst van 20.000 woorden die elke leerling zou moeten kennen
Wetenschappers van verschillende universiteiten werken aan de samenstelling van een lijst van 20.000 woorden die elk kind aan het eind van de basisschool zou moeten kennen bij de overstap naar het voortgezet onderwijs.
Leesachterstanden moeten effectief en efficiënt worden aangepakt
Leerkrachten moeten veel beter worden opgeleid om lees-onderwijs te geven, vooral aan zwakke leerlingen. Dat zei dr. Kees Vernooy onlangs in de lectorale rede ‘Lezen stopt nooit.’ ‘Zorg dat leerkrachten deskundiger worden.’
Meer aandacht voor taalverwerving. Taalvorming als aanvulling op methodegericht taalonderwijs.
In een groep 5 vertellen we elkaar over dingen die we wel eens hebben begraven of juist opgegraven. Een poes die doodging werd door de hele familie begraven in het park, op een plek waar niemand langs kwam. Een meisje begroef zichzelf op het strand, tot aan haar hoofd, en haar zusje hielp daarbij. Een jongen groef een diepe kuil in de zandbak, en vond tot zijn verbazing een briefje van 50 euro, diep verstopt onder het zand.
Kinderen begroeven hun dode vis tussen de bosjes op straat. De kinderen luisteren met interesse naar elkaar en stellen elkaar vragen. De juf vergeet bijna dat ze de juf is, ze vergeet iets dat een juf bijna nooit vergeet: de tijd. Ineens is er al drie kwartier voorbij. Dat gebeurt nou nooit in de weekendkring op maandagochtend.
Taal leren op eigen kracht
Bij taalvorming staan de eigen ervaringen van kinderen in het middelpunt. De werkwijze is gebaseerd op de behoefte en het vermogen van ieder mens om op ervaringen te reflecteren en ze te delen met anderen. De werkvormen helpen individuele kinderen hun ervaringen steeds preciezer te verwoorden. Ze leren taal terwijl ze elkaar vertellen over wat ze meemaken, daarover schrijven en dat weer van elkaar lezen.
Dit boek van Suzanne van Norden volgt op Dingen in de kring (over de kwaliteit van kringgesprekken) en is gericht op inpassing van de werkwijze van taalvorming in het taalonderwijs op de basisschool. Het is geschreven voor leerkrachten en leerkrachten in opleiding, voor professionals die met vernieuwing van het taalonderwijs bezig zijn, maar evengoed voor alle volwassenen die kinderen om zich heen hebben en die geïnteresseerd zijn in hoe die taal leren.
De leraar taalvaardig
Een leraar basisonderwijs staat voortdurend in interactie met zijn leerlingen. Hij voert gesprekken met kinderen, hij vertelt verhalen, leest voor, geeft mondelinge opdrachten en instructies, vaak met een schriftelijke ondersteuning. Hij beoordeelt ook teksten, herschrijft ze soms zelfs om ze toegankelijk te maken voor zijn leerlingen. Hij formuleert schriftelijke vragen en opdrachten en schrijft commentaren en evaluaties bij het werk van kinderen. Een moderne leraar basisonderwijs communiceert ook veel met volwassenen in en rond de school. Hij voert gesprekken met ouders, collega’s en externen, kan een presentatie houden op een ouderavond of op een studiedag voor collega’s. Hij moet artikelen, rapporten, notulen kunnen schrijven en zal ook regelmatig teksten die over de school of zijn beroep gaan, moeten lezen. De snelle ontwikkelingen in het beroep vereisen dat een leraar basisonderwijs zich op het gebied van de taalvaardigheid voortdurend ontwikkelt en professionaliseert.
Hoe kan een leraar ict integreren in het onderwijs?